Home > Blogs > Veilig werken als pressiemiddel?

Veilig werken als pressiemiddel?

29-05-2017

distributiecentrum_406507237

Eerder dit voorjaar verbaasde ik mij hogelijk over de berichtgeving rond acties in een aantal distributiecentra in de supermarktbusiness. Even het geheugen opfrissen: medewerkers van de distributiecentra wilden sneller een nieuwe cao afdwingen.

Meer loon en betere voorwaarden voor arbeidscontracten waren de strijdpunten. Prima natuurlijk, dat werknemers opkomen voor hun rechten. Dat was dan ook geen reden voor mijn verbazing. Wel de toelichting op de aard van de acties. In het bijzonder deed de uitleg van het begrip ‘stiptheid’ mij de wenkbrauwen fronsen.

Stiptheidsacties in distributiecentra

Alvorens naar het stakingsmiddel te grijpen, hielden de medewerkers in de distributiecentra namelijk zogenoemde stiptheidsacties. Om hun werkgevers te dwingen niet tot komende zomer te wachten alvorens de gesprekken met de bonden te heropenen over een nieuwe cao, maar direct in onderhandeling te gaan. Onderweg in de automobiel luister ik meestal naar nieuwsprogramma’s op Radio 1 en in een van de bulletins hoorde ik een verslaggever aan een van de actieleiders vragen wat hij zich dan bij ‘stiptheidsacties’ moest voorstellen.

Alles volgens arboregels kost meer tijd

“Wat gebeurt er dan precies op de werkvloer?”, wilde de journalist weten. Het antwoord was ontluisterend. “Nou, dat betekent dat we minder productie per dag draaien, omdat we ons precies aan de wettelijke voorschriften houden. De arbovoorschriften bijvoorbeeld! Dan doen we precies wat de regelgeving vraagt, bijvoorbeeld qua tilbelasting en het veilig verplaatsen van pallets met heftrucks. Dan kost het werk meer tijd en kunnen we dus minder omzet maken voor de zaak …”

Veilig werken als pressiemiddel?

Huh?! Wacht even!! Had ik dat goed gehoord? Een werknemerscollectief dat zijn werkgever onder druk wil zetten door te dreigen zich aan de veiligheidsregelgeving te houden? Wat klopte hier niet? Ik analyseerde het bericht en probeerde de betekenis van het ‘dreigement’ te doorgronden. Als je je baas dreigt met vermindering van productie door je stipt aan de regels te houden, impliceert dat in mijn beleving dat het voldoen aan de regels kennelijk niet de norm is. Anders heeft dit argument om het pressiemiddel te ondersteunen geen zin. De betrokken actievoerder zei hiermee dus eigenlijk: “We houden ons gewoonlijk niet aan de regels, maar om de baas te jennen gaan we dat nu lekker wel doen! We zullen ‘m leren naar ons te luisteren!”

Cultuur in de bedrijfstak dus zorgelijk

Stiptheid kreeg aldus in mijn beleving een nieuwe betekenis. Hou je strikt aan de voorschriften voor veilig en gezond werken en laat de werkgevers dat vooral duidelijk weten. Dan schrikken ze en willen ze vast wel sneller over een nieuwe cao praten. Om de economische schade te beperken. Of de werkgevers onder de indruk waren van het ‘stiptheidsinitiatief’ van hun medewerkers, weet ik niet. Ik schrok er in ieder geval wel van. De berichtgeving zegt iets zorgelijks over de cultuur in de bedrijfstak. De indruk wordt toch gewekt dat de regels voor veilig en gezond werken bij voorkeur niet worden gevolgd, omdat dit lastig te combineren is met de beginselen van productie en omzet. Stiptheid, weten we nog? Zegt dat nou iets over de werknemers of over de werkgevers?

Stimulans voor inspectie op veiligheid

Ik vind het in ieder geval de omgekeerde wereld. Het ligt meer voor de hand dat werknemers actie voeren voor veiliger werkomstandigheden. Omdat er als gevolg van hoge werkdruk en het niet naleven van de regels te veel ongelukken op de werkvloer gebeuren. En daar zijn die arboregels nu juist voor bedoeld, toch? Maar nu dreigen de werknemers veilig te werken als pressiemiddel om een ander doel af te dwingen. Ik vraag mij af of oplettende luisteraars bij de Inspectie SZW het nieuwsbulletin ook hebben gehoord. Dat zou voor die toezichthouders een stimulans kunnen zijn de distributiecentra eens nader onder de loep te nemen. Om te zien hoe het begrip ‘stiptheid’ zich nu precies verhoudt tot de dagelijkse praktijk en de veiligheidscultuur op de werkvloer. Want daarover heeft de berichtgeving rond de acties toch wat vraagtekens doen rijzen …

Rob Jastrzebski | freelance journalist in de sector veiligheid en crisisbeheersing

image_pdf

Deel dit bericht via: